İstanbul seçiminin yenilenmesi kararı ile 23 Haziran’a kadar hazinedeki açığın artması beklenirken, mayıs-haziran döneminde detayları paylaşılarak uygulamaya konulacak reform paketlerine dair endişeler de artıyor. Küresel tarafta ticaret endişeleri ile risk iştahının azalması ve güveli varlıklara talebin artması ile piyasalardaki düşüş dün de sürdü ancak Türk Lirası (TL) varlıklardaki kayıp oldukça yüksek ve negatif ayrışmanın sürdüğü bu haftada kurdaki atakların da devam etmesi bekleniyor.
Söz konusu ‘negatif ayrışmanın’ devamının KKTC serbest piyasa ortalamalarına etkisi ise dün de olumsuz oldu ve Kuzey Kıbrıs’ta Euro 7,5000 TL, dolar 6,2500 TL, sterlin ise 8,1250 TL’den fiyatlandı.
Piyasalarda dün neler yaşandı?
Ekonomistlerin çözümlemelerine göre kritik öneme sahip 6,23 direnci, dün itibarıyla aşıldı ve günlük kapanışın 6,18 üzerinde olması durumunda ilerleyen günlerde 6,36 direncinin test edilebileceği çözümlemesi, uzmanların öngörülerinde yer aldı. İktisatçılara göre Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) ve hazine tarafındaki duruş da yeterli olamayabilir çünkü TL’deki son düşüşte seçimin iptal kararı nedeniyle daha farklı başlıklara karşı endişeler oluştu ve bu noktada belirleyici görünen unsur da ne yazık ki siyasi yapı.
TL’deki değer kaybı ürkütücü boyutlara ulaştı
Türk lirası varlıklarda bir ayı aşkın bir dönemdir yaşanan değer kaybı, ülke dahilindeki eko-politik risklerin sürmesi ile gerilemedi ve TL’deki negatif ayrışma dün de devam etti ve USDTRY 6,2415 ile 24 Eylül sonrası en yüksek seviyeyi, EURTRY 6,9950 ile 11 Ekim sonrası en yüksek seviyeyi, gram altın ise 258 TL ile 5 Eylül sonrası en yüksek seviyeyi gördü. 5 yıllık risk primi CDS 482 baz puana çıkarak eylül sonrası ve gösterge yıllık faiz de yüzde 26’yı aşarak ekim sonrası zirveye yükseldi. BIST 100, 89.000 puana gerileyerek yılbaşındaki bütün kazançlarını sildi. MSCI Türkiye Endeksi açık ara en sert düşüş yaşayan endeks olurken TL’nin yıl içi kaybı yüzde 16 oldu. Hazinenin nisan periyodu nakit açığı 14,3 milyar lira olurken, yılın ilk 4 ayındaki açık ise 52,1 milyar lira oldu ve yıl içi hedefin yüzde 50’si de böylelikle çoktan aşıldı.
Hunt: Sondaja başlama beyanı endişe verici
İngiltere Dışişleri Bakanı Jeremy Hunt, Türkiye'nin, Güney Kıbrıs'ın münhasır ekonomik bölgesi olduğunu iddia ettiği bir alanda deniz sondaj faaliyetlerine başlama niyetinin ‘endişe verici’ olduğunu savundu. Hunt, "Türkiye'nin, Kıbrıs Münhasır Ekonomik Bölgesi'nde sondaj yapmaya başlayacağı beyanı endişe verici" dedi ve "Bu durumun yatıştırılması ve bütün tarafların itidalli olması gerekir. Hidrokarbonların geliştirilmesi, tüm Kıbrıslılara fayda sağlamalı ve anlaşmayı desteklemeli" ifadeleriyle, Türkiye’nin yayımladığı yeni Nevtex’i ve Fatih Sondaj Gemisi’nin eyleme geçme haberini eleştirdi.
Türkiye'nin dolar cinsi tahvilleri değer yitirdi
Öte yandan, Türkiye'nin dolar cinsi tahvilleri, İstanbul seçimlerinin yenilenmesi kararına ilişkin kaygı ve ABD-Çin ticaret görüşmelerine dair gerilimler nedeniyle getiri eğrisi genelinde değer yitirirken; Türkiye'nin beş yıllık kredi iflas takası (CDS) primi de yükseldi. Küresel finansal piyasa verileri ve altyapısı sağlayıcısı Refinitiv verilerine göre Türkiye'nin 2026 vadeli tahvili 900123CJ7= 1.6 sent geriledi. IHS Markit verilerine göre Türkiye'nin beş yıl vadeli borcunu iflasa karşı sigortalamanın maliyetini gösteren CDS'ler TRGV5YUSAC=MG önceki günkü kapanışa kıyasla 11 baz puan artışla mart sonundan bu yana en yüksek seviye olan 483 baz puana çıktı.
Gram altın da zirve yaptı
İstanbul Büyük Şehir Belediyesi seçiminin yenilenmesi kararının ardından TL varlıklarda yaşanan yükseliş dün de devam etti ve martın son haftasında dolar kurundaki artışın hızlanması ile 230 TL bandını aşan gram, kademeli olarak yükselişini korudu. Bu hafta ise Yüksek Seçim Kurulu’nun (YSK) İstanbul seçimi iptal etmesi sonrasında yükseliş hızlandı ve gram altın dün 258 TL’ye çıkarak 9 Eylül sonrası zirveyi gördü.
Merkez Bankası’ndan acil eylem
Bütün bu gelişmeler üzerine TCMB de harekete geçti ve dövize karşı önlem aldığını kamuoyuna duyurdu. Buna göre, finansal piyasalarda son dönemdeki gelişmeler dikkate alınarak, finansal istikrarın desteklenmesi amacıyla Türk lirası zorunlu karşılıkların döviz cinsinden tesis edilebilmesi imkânı azami oranının yüzde 40’tan yüzde 30’a indirilmesine karar veren Merkez Bankası, yabancı para zorunlu karşılık oranlarının da bütün vade dilimlerinde 100 baz puan artırılması kararı aldı.
Türk lirası zorunlu karşılıkların döviz cinsinden tesis edilebilmesi imkânına ilişkin yapılan değişiklik sonucunda piyasaya 2,8 milyar ABD doları likidite verilmesi ve piyasadan 7,2 milyar TL tutarında likidite çekilmesi beklendiği de açıklanırken; yabancı para zorunlu karşılık oranlarında yapılan değişiklik sonucunda piyasadan çekilmesi beklenen rakam ise 3 milyar ABD doları olarak kayıtlara geçti.
Oynaklık göstergeleri yükseldi
Türk lirasının öngörülen oynaklık göstergeleri de TCMB’nin TL'deki sert değer kayıpları ardından ana fonlama aracı ‘1 hafta vadeli repo ihalelerine’ bir süreliğine ara verdiğini açıklamasının ardından yükseldi. TL'nin 1 haftalık TRYSWO=FN 1 aylık TRY3MO=FN ve 3 aylık TRY6MO=FN öngörülen oynaklık göstergeleri arttı. TL'nin 1 haftalık "öngörülen" oynaklığı, dün 13:55 itibarıyla 14.5'den 17'ye çıktı.
Direnç ve destek seviyeleri
Dolar kuru, 6,10-6,22 bandı dahilinde sıkışık seyrini dün de korurken; Türkiye dışında da risk iştahının zayıflamasına müteakip, gelişmekte olan ülke para birimlerinde de zayıf performanslar görülmeye başlandı ancak TL, kısa vadeli olarak negatif ayrışma eğilimini korudu ve uzmanların yorumuna göre destek 6,00-6,10; direnç ise 6,22-6,33 bandında şekillendi.
Yorum Yazın