Kriz sonrası ekonomik kalkınma notları 3
Tıbbi - Aromatik bitkiler
Hemen başlığı görünce ne bunlar , bizim bildiğimiz kocakarı ilaçları mı dediğinizi duyar gibi oluyorum . Halk arasındaki adı bu olsa bile dünyada 2019 sonu itibari ile 60 milyar dolar pazarı olan bir sektörden bahsedeceğim sizlere bu sefer
2013 yılında dönemin TC orman ve köy işleri Bakanı Veysel Eroğlu kıbrısa su meselesi için geldiğinde “ kıbrısı tıbbi ve aromatik bitkiler merkezi yapacağız “ dedi/ kimse ilgilenmedi tabii her zaman ki gibi
Üniversitelerimizin katıldığı uluslararası Akdeniz tıbbi ve aromatik bitkiler sempozyumlarındaki sunumlardan öteye gitmeyen çalışmalar yapıldı .
Kilis 7 Aralık üniversitesi Gıda Mühendisliği öğretim görevlisi Prof . Dr . Nazım Şekeroğlu Türkiye de yakın gelecekte bu ürünlerin ticaretinden 5 milyar $ gibi gelir elde edilebileceğini ve dünya ticaretinin 10 yıllık süreçte 500 milyar dolarlara tırmanacağını tahmin edildiğini söyledi ( kaynak :dünya gıda derğisi / 15 Ocak 2018 )
TC sadece kekik , defne , meyan kökü , ıhlamur , adaçayı , biberiye , meşe palamudu gibi ürünleri ihraç ederek 150 milyon $ döviz elde ediyor .
KKTC de ticari değeri yüksek basit ürünleri sayarsak ( sahip olduğumuz ama bir türlü değerlendiremediğimiz ) oldukça fazla olduğunu görüp şaşıracaksınız
Kekik , Gül ,defne yaprağı , ada çayı , portakal ve limon yağlarından TC 100 milyon doların üzerinde bir gelir elde ediyor.
Dünyada bu konuda söz sahibi ülkeler
Almanya ,ABD ,Japonya,Çin ve Hindistan ön plana çıkarken , özellikle kozmetik ve parfümeri sektörü neredeyse Fransa’nın tekeline geçmiş durumdadır .Uzakdoğu menşei bitkilerin ticareti Singapur üzerinden yürütülmektedir .
Son söz : KKTC bitki florası olarak Akdeniz’in en zengin bölümündedir .Dünya ticareti 10 yıl içinde 500 milyar dolar olacak ,bu sektör için henüz geç kalmış sayılmayız .
Sadece kararlılık ve planlamaya ihtiyacımız vardır .
Not : Dünyada ticareti yapılan tıbbi ve aromatik bitkiler listesi
Adaçayı,anason ,Aslan pençesi , aspir , biberiye , civan perçemi , çakşır , çemen , çörek otu , çöven , dağ çayı , dereotu , deve dikeni , ebe gümeci , ekinezya , fesleğen , göl soğanı , hardal , haşhaş , hint yağı , hodan , ısırgan otu , kapari / kepere , kekik , kırmızı biber , kimyon , kişniş , kuşburnu, lavanta , maydonoz , Mayıs papatyası , melek otu , Mersin , meyan kökü , nane , oğul otu , öksürük otu , Pelin , rezene, safran , salep , sarı kantaron , sarımsak , sumak , Şerbetçiotu , zencefil, zerdeçal , üzerlik otu , yağ gülü , Goji berry, hünnap , gümüş düğme , pire otu , şevketi bostan , Meryem ana , çoban çantası , geven , eşek hıyarı , nezle otu , kısa Mahmut, defne , hatmi , alıç , domuz turpu , yüksükotu , çörekotu , altın otu , karahindiba , kara asma , kuzu kulağı , ıhlamur ,narenciye yağı
Ali Akın Önder
